Tarihi verilerin dijitalleştirilmesi; eski yazılı, görsel ve sesli kaynakların taranarak dijital ağlara eklenmesidir. Teknolojinin gelişmesiyle, birçok konuda yardımcı olabilmesi için hayatımıza dahil ediyoruz. Tarihi araştırmalar da bu konulara dahil.
Tarihi verilerin dijital ortama taşınmasıyla beraber, daha önceden araştırmaların eksik kaldığı yönleri geliştirmek ile beraber yeni riskler de ortaya çıkarmıştır.
Tarihi verilerin dijitalleştirilmesinin yararı çok vardır.
- Fiziksel kaynaklar bulunduktan sonra incelemeleri tek bir yerde yapılabilir, başka konumdaki araştırmacılar bu kaynağı kullanmak için kendi merkezlerine ulaştırılmasını beklemek durumundadır. Eğer ki bu kaynaklar dijital ortama geçirilmiş olursa aynı anda birden fazla mekanda görsel ve içerik bakımından incelenebilir. Aynı zamanda farklı araştırmalarda bulunan bilgiler ortak bir veri ağına yüklenebilir ve bilgiye erişim kolaylaşmış olur.
- Bazı tarihi belgeler zamanla zarara uğrayabilir, boyası akan eski bir resim veya mürekkebi silinen bir mektup gibi. Bu kaynakların ilk bulundukları halinin dijital ortama eklenmesi bu tür belgelerin ölümsüzleştirilmesini sağlar. Araştırmak veya başka yerlere taşımak amacıyla gerçekleştirilen işlemlerin hasarından da korur, kazaları önlemekte yardımcı olur.
Tarihi verilerin dijitalleştirmesinin zararları vardır.
- Tarihi verilerin saklandığı dijital ortam, internetteki her ağ gibi, siber saldırılara açıktır. Koruma yolları eklenebilecek de olsa kesin bir çözümü yoktur. Bu tür güvenlik açıkları verilerin değiştirilmesi, silinmesi ya da sahtelerinin üretilmesi gibi araştırmaları yavaşlatacak sonuçlar üretebilir.
Verilerin dijital ortamda olması tarih araştırmalarını hızlandıracak bir uygulamadır. Ama ben fiziksel veriler üstünden araştırmaların yapılıp saklanılmasını daha verimli buluyorum.
Kaynakça: wikipedia, meb ders kitapları, evrim ağacı
—Hatice Berra Tutar
